Kartel

Een kartel is een zakelijk netwerk dat bestaat uit fabrikanten, partners in de toeleveringsketen, distributeurs en financiers die financieel onafhankelijk blijven, maar nauw samenwerken om elkaars succes te verzekeren. In landen die meer waarde hechten aan een concurrerende markt dan aan een samenwerkende markt, kunnen kartels illegaal zijn. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld zijn kartels onwettig en is er wetgeving uitgevaardigd om te beletten dat kartels prijzen vaststellen en monopolies creëren. In Japan echter worden de voordelen die kartels bieden, aangemoedigd door een ideologie die bekend staat als keiretsu.

Kartels kunnen alleen bestaan onder bepaalde marktvoorwaarden. Zo moet de vraag naar het product betrouwbaar zijn. In het geval van stookolie, bijvoorbeeld, kunnen de consumenten niet onmiddellijk op een ander product overschakelen om aan hun behoeften te voldoen, hetgeen betekent dat zij over het algemeen de prijs zullen betalen die het kartel vaststelt. Wanneer een kartel in staat is prijzen vast te stellen en productieniveaus op te leggen, zorgt het ervoor dat de leden niet te maken krijgen met concurrentie van buitenaf. Een gebrek aan echte concurrentie betekent ook dat bedrijven minder gemotiveerd zijn om hun infrastructuur of dienstverlening te verbeteren dan anders het geval zou zijn. 

Kartels kunnen openlijk opereren wanneer zij niet bij wet verboden zijn. De OPEC (Organisatie van Olie-exporterende Landen), bijvoorbeeld, functioneert zoals bekend als een kartel dat de oliemarkt beheerst. Doordat de OPEC een multinational is, kan zij legaal opereren volgens de wetten van de Verenigde Staten op de buitenlandse handel. Kartels zijn over het algemeen onwettig in landen waar prijsafspraken en andere concurrentiebeperkende praktijken verboden zijn op grond van de antitrustwetgeving. In deze omgevingen en op zwarte markten opereren kartels soms in het geheim.

Producenten kunnen ook als een kartel functioneren zonder dat er een duidelijke samenwerking is. In de VS en Canada, bijvoorbeeld, wordt van telecommunicatiebedrijven soms gezegd dat zij als een kartel opereren omdat hun oligopoliestatus de keuze van de consument beperkt.