Clean room

Een clean room (of cleanroom) is een afgesloten ruimte waarin zwevende deeltjes, verontreinigende stoffen en verontreinigende stoffen binnen strikte grenzen worden gehouden. In de industrie worden cleanrooms gebruikt bij de fabricage en het onderhoud van hardware zoals geïntegreerde schakelingen (IC's) en harde schijven. In de biotechnologie en de geneeskunde worden cleanrooms gebruikt wanneer het noodzakelijk is een omgeving vrij van bacteriën, virussen of andere ziekteverwekkers te garanderen. Bovendien kunnen de temperatuur en de vochtigheid worden gecontroleerd.

Specificaties voor schone ruimten voor zwevende deeltjes (zoals stof) worden bepaald aan de hand van de maximaal toelaatbare diameter van de deeltjes, en ook aan de hand van het maximaal toelaatbare aantal deeltjes per volume-eenheid (meestal kubieke meter). Voor verontreinigende stoffen die geen deeltjes zijn, wordt de maximaal toelaatbare dichtheid gespecificeerd in termen van microben per kubieke meter, of moleculen per kubieke meter. Voor cleanrooms gelden vier fundamentele regels. Ten eerste mogen verontreinigende stoffen niet van buitenaf in de gecontroleerde omgeving worden gebracht. Ten tweede mag de apparatuur binnen de gecontroleerde omgeving geen contaminanten genereren of anderszins doen ontstaan (bijvoorbeeld als gevolg van wrijving, chemische reacties of biologische processen). Ten derde mag niet worden toegestaan dat verontreinigende stoffen zich ophopen in de gecontroleerde omgeving. Ten vierde moeten bestaande verontreinigingen zoveel mogelijk en zo snel mogelijk worden geëlimineerd.

In de Verenigde Staten werd tot eind november 2001 Federal Standard 209E (FED-STD-209E) gebruikt om de eisen voor cleanrooms vast te leggen. Op 29 november 2001 werden deze normen vervangen door de publicatie van ISO-specificatie 14644-1.